fa مقایسه شاخص‌های رشد، درصد روغن و عملکرد دانه سه ژنوتیپ کنجد (Sesamum indicum L.) در تراکم‌های مختلف بوته در منطقه رستم، استان فارس تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>کنجد از دانه‌های روغنی</strong> <strong>و دارویی با ارزش مناطق گرم و نیمه گرم است، ولی کشت ارقام جدید آن به مناطق معتدله نیز گسترش یافته است.</strong> <strong>جهت ارزیابی اثر تراکم بر شاخص‌های رشد، درصد روغن بذر و عملکرد دانه 3 ژنوتیپ کنجد، آزمایشی در تابستان سال 1393 به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در منطقه رستم، استان فارس انجام شد. عامل اول تراکم‌های بوته 15، 25، 35، 45 و 55 بوته در مترمربع، و عامل دوم توده‌های کنجد نورآباد، توده برازجان و رقم داراب 14 بودند. بیشترین و کمترین شاخص سطح برگ به ترتیب از توده نورآباد و رقم داراب 14 و همچنین در تراکم‌های 55 و 15 بوته در مترمربع به دست آمد. مقادیر شاخص‌های رشدی در توده نورآباد بیشتر از دو توده دیگر بوده است؛ حداکثر سرعت رشد محصول بین 62/2-96/1 گرم بر مترمربع بر درجه-روز-رشد متغیر بود. به‌طور کلی توده نورآباد و برازجان با مقدار 009/0 گرم بر گرم بر درجه-روز-رشد بیشترین سرعت رشد نسبی را در ابتدای فصل رشد به خود اختصاص دادند. با افزایش تراکم بوته از 15 به 55 بوته در مترمربع، محتوای روغن بذر کاهش یافت و توده برازجان بیشترین مقدار درصد روغن بذر (6/57 درصد) را به خود اختصاص داد. با توجه به نتایج این تحقیق، توده نورآباد با تراکم 55 بوته در مترمربع در منطقه رستم بهتر از سایر توده‌ها از لحاظ عملکرد دانه عمل کرد. از میان دو توده دیگر، توده برازجان با تراکم 55 بوته در مترمربع می‌تواند جایگزین خوبی برای توده نورآباد باشد.</strong></p> <p style="text-align: justify;">Sesame is an oily and medicinal seeds adapted to tropic and semi-tropic regions of the world but cultivation of its new accessions has been developed in temperate regions. To evaluate the effect of plant density on growth indices, seed oil percentage and seed yield of three sesame genotypes, an experiment was conducted as factorial based on a randomized complete block design with three replications in 2014, in Rostam region, Fars, Iran. First factor was planted density at five levels (15, 25, 35, 45 and 55 plant m^-2) and the second factor was three sesame genotypes (Nurabad, Borazjan and Darab 14). The result showed that maximum and minimum LAI was achieved from Nurabad and Darab 14 and also from 15 and 55 plant m^-2, respectively. Growth indices analyzing showed that Nurabad was better than the two genotypes. Maximum CGR ranged from 1.96-2.62 g m^-2 GDD^-1. Nurabad and Borazjan had the maximum RGR at the beginning of the growing season. Plant density decreased oil percentage and Borazjan had the maximum seed oil percentage. Generally, regards to the results, Nurabad with 55 plant m^-2 density performed better than other genotypes in Rostam region. Borazjan in 55 plant m^-2 density can be a good alternative for Nurabad.</p> توده برازجان, توده نورآباد, داراب 14, درصد روغن Borazjan, Darab 14, Oil percent, Nurabad 37 53 http://yujs.yu.ac.ir/jopp/browse.php?a_code=A-10-25-2&slc_lang=fa&sid=1 Sanaz Heydari ساناز حیدری sheydari311@gmail.com 1003194753284600922 1003194753284600922 No Yasouj University دانشگاه یاسوج Mohsen Movahhedi Dehnavi محسن موحدی دهنوی movahhedi1354@yu.ac.ir 1003194753284600923 1003194753284600923 Yes of Agronomy, Department of Agronomy and Plant Breeding, Faculty of Agriculture, Yasouj University, Yasouj, Iran زراعت، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج Alireza Yadavi علیرضا یدوی yadavi@yu.ac.ir 1003194753284600924 1003194753284600924 No Yasouj University دانشگاه یاسوج