:: جلد 3، شماره 1 - ( نشریه تولید گیاهان روغنی 1395 ) ::
جلد 3 شماره 1 صفحات 71-84 برگشت به فهرست نسخه ها
اثر همزیستی دو گونه قارچ میکوریزا با ژنوتیپ‌های کنجد (Sesamum indicum L.) بر عملکرد دانه، کارایی اقتصادی و زیستی مصرف آب در سطوح مختلف تنش خشکی
اسماعیل قلی نژاد*
گروه علمی علوم کشاورزی- دانشگاه پیام نور، تهران ، gholinezhad1358@yahoo.com
چکیده:   (4432 مشاهده)

به‌منظور بررسی اثرات دو گونه قارچ میکوریزا بر عملکرد و کارایی مصرف آب هشت توده محلی کنجد در سطوح مختلف تنش خشکی آزمایشی به‌صورت فاکتوریل- اسپلیت پلات با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی هنرستان کشاورزی ارومیه در سال زراعی 1393 اجرا گردید. عامل اصلی شامل سه سطح آبیاری (آبیاری نرمال: آبیاری بعد از 70 میلی‌متر تبخیر و تعرق گیاه یا ETc، تنش ملایم: آبیاری بعد از 90 میلی‌متر ETc و تنش شدید: آبیاری بعد از 110 میلی‌متر ETc)، و سه سطح (عدم تلقیح و تلقیح با دو گونه قارچ میکوریزای Glomus mosseae، Glomus intraradices) و عامل فرعی شامل هشت ژنوتیپ کنجد (جیرفت 13، محلی طارم زنجان، محلی مغان، ناز چند شاخه، TC-25، TS-3، داراب 14 و دشتستان 5) بود. نتایج نشان داد تأثیر آبیاری، میکوریزا و ژنوتیپ بر صفات مورد مطالعه معنی‌دار بود. مقایسه میانگین نشان داد تنش شدید خشکی کارایی اقتصادی و زیستی مصرف آب را به ترتیب به میزان 62 و 49 درصد کاهش داد. تلقیح با G. mosseae در مقایسه با عدم تلقیح، عملکرد دانه، عملکرد زیستی و کارایی اقتصادی مصرف آب را به ترتیب به میزان 33، 42 و 33 درصد بهبود بخشید. ژنوتیپ‌های مغان و طارم زنجان از نظر عملکرد و کارایی مصرف آب در هر سه شرایط آبیاری، برتر از سایر توده‌ها بودند. میکوریزا سبب بهبود رشد توده‌های محلی کنجد شد و در مجموع در شرایط تنش خشکی شدید گیاهان وابستگی میکوریزایی بالاتری را نشان دادند.

واژه‌های کلیدی: تنش خشکی، دانه روغنی، راندمان مصرف آب، ژنوتیپ، همزیستی میکوریزا
متن کامل [PDF 221 kb]   (376 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۵/۳/۲۸ | پذیرش: ۱۳۹۵/۶/۱۹ | انتشار: ۱۳۹۵/۱۱/۴


XML   English Abstract   Print



جلد 3، شماره 1 - ( نشریه تولید گیاهان روغنی 1395 ) برگشت به فهرست نسخه ها