fa برهمکنش پرایمینگ بذر، گوگرد و تیوباسیلوس بر عملکرد و پروفایل اسیدهای چرب بذر کنجد (Sesamum indicum) سایر موضوعات General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">هدف: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="letter-spacing:-.2pt">این پژوهش با هدف بررسی تأثیر پرایمینگ بذر، کاربرد گوگرد عنصری و تلقیح با کود زیستی سولفوبارور1 حاوی تیوباسیلوس بر عملکرد بذر و ترکیب اسیدهای چرب بذر کنجد انجام شد. به دلیل اهمیت کنجد به‌عنوان یک دانه روغنی با ارزش تغذیه‌ای، ارزیابی نقش هم‌زمان مدیریت تغذیه‌ای و زیستی در بهبود صفات کمی و کیفی آن از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">. </span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">روش پژوهش: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="letter-spacing:-.2pt">یک آزمایش مزرعه‌ای در فصل رشد 1403-1404 در شهرستان فسا، استان فارس، ایران به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارها شامل چهار روش پرایمینگ بذر (بدون پرایم، هیدروپرایمینگ، کلرید کلسیم 5/2% و 5%)، چهار سطح مصرف گوگرد (0، 100، 200 و 300 کیلوگرم در هکتار) و سه سطح تلقیح تیوباسیلوس (0، 2 و 4 کیلوگرم در هکتار) بودند. رقم کنجد داراب 2 با تراکم 40 بوته در متر مربع کشت شد. صفات وزن هزار دانه، عملکرد ماده خشک و&nbsp; بذر اندازه‌گیری گردید. کیفیت روغن نیز از طریق آنالیز متیل‌استرهای اسیدهای چرب با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی و بر اساس استانداردهای</span></span></span> <span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="letter-spacing:-.2pt">ISIRI</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="letter-spacing:-.2pt">و</span></span></span> <span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="letter-spacing:-.2pt">AOAC</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="letter-spacing:-.2pt">ارزیابی شد. </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Mitra""></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">یافته‌ها: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="letter-spacing:-.2pt">پرایمینگ، کاربرد گوگرد و تیوباسیلوس اثر معنی‌داری بر تمامی صفات مورد بررسی داشتند. برهمکنش دوگانه و سه‌گانه نیز در سطح 1 و 5 درصد معنی‌دار بودند. بیشترین وزن خشک گیاه (23580 کیلوگرم در هکتار) در تیمار هیدروپرایمینگ همراه با 300 کیلوگرم در هکتار گوگرد مشاهده شد. همچنین، بیشترین بیشترین وزن هزار دانه (33/5 گرم) و عملکرد بذر (2610 کیلوگرم در هکتار) در تیمار هیدروپرایمینگ همراه با 300 کیلوگرم در هکتار گوگرد و 4 کیلوگرم در هکتار تیوباسیلوس به دست آمد و بالاترین درصد روغن (2/52) و پروتئین بذر (10/25 درصد) در تیمار پرایمینگ با کلرید کلسیم 5 درصد همراه با 300 کیلوگرم در هکتار گوگرد و 4 کیلوگرم در هکتار تیوباسیلوس به دست آمد. تجزیه اسیدهای چرب نشان داد که تیمارهای تلفیقی موجب افزایش اسیدهای غیراشباع (لینولئیک، اولئیک، آلفا-لینولنیک) و کاهش اسیدهای اشباع (پالمیتیک و استئاریک) شدند.</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتیجه‌گیری: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="letter-spacing:-.2pt">استفاده تلفیقی از پرایمینگ بذر (به خصوص پرایمینگ با 5 درصد کلرید کلسیم یا هیدروپرایمینگ)، مصرف بالای گوگرد و تلقیح با تیوباسیلوس، به طور معنی‌داری عملکرد بذر و کیفیت روغن کنجد را بهبود بخشید. این روش‌ها جذب مواد مغذی را افزایش، تحریک فعالیت میکروبی و سنتز اسیدهای چرب مفید برای سلامت را بهبود می‌دهد.</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"B Mitra""></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">جنبه‌های نوآوری:</span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"></span></b></span></span></span></span> <ul> <li dir="RTL" style="margin-right:31px; text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="font-size:9.0pt"><span style="font-family:Symbol"></span></span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">کاربرد هم‌زمان پرایمینگ بذر، گوگرد و تلقیح با تیوباسیلوس موجب افزایش معنی‌دار در عملکرد بذر کنجد شد</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span style="color:black">.</span></span></span></span></span></span></li> <li dir="RTL" style="margin-right:31px; text-align:justify"><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">تیمارهای ترکیبی با افزایش اسیدهای چرب غیراشباع و کاهش اسیدهای چرب اشباع، کیفیت تغذیه‌ای روغن بذر کنجد را بهبود بخشید.</span></span></span></li> </ul> </div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12pt"><span style="line-height:14.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:9.0pt">Objective:</span></b> <span style="font-size:9.0pt">This study was conducted to investigate the effect of seed priming, sulfur application, and a biofertilizer containing Thiobacillus on seed yield and the fatty acid composition of sesame. Due to the importance of sesame as a valuable oilseed crop, evaluating the combined role of nutritional and biological management in improving both quantitative and qualitative traits of the crop holds significant importance.</span><span style="font-size:9.0pt"><span style="color:black"></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:14.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:9.0pt">Method</span></b><span style="font-size:9.0pt">: </span><span style="font-size:9.0pt">A field experiment was conducted during the 2023&ndash;2024 growing season in Fasa County, Fars Province, Iran, as a factorial arrangement in a randomized complete block design with three replications. Treatments included four seed priming methods (no prime, hydropriming, calcium chloride at 2.5% and 5%), four levels of sulfur application (0, 100, 200, and 300 kg ha^-1), and three levels of Thiobacillus inoculation (0, 2, and 4 kg ha^-1). Sesame cultivar &lsquo;Darab 2&rsquo; was sown at a density of 40 plants m^-2. Thousand-seed weight, dry matter and seed yield were measured. Oil quality was evaluated through fatty acid methyl ester analysis using gas chromatography according to ISIRI and AOAC standards.</span><span style="font-size:9.0pt"></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="line-height:14.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="font-size:9.0pt">Results</span></b><span style="font-size:9.0pt">: </span><span style="font-size:9.0pt">Seed priming, sulfur application, and Thiobacillus biofertilization significantly affected all the studied traits. Both two-way and three-way interactions were significant at 1% and 5% levels. The highest plant dry weight (23,580 kg ha^-1) was observed in the treatment of hydro-priming combined with 300 kg ha^-1sulfur. Additionally, the highest thousand seed weight (5.33 g) and seed yield (2610 kg ha^-1) were recorded in the treatment of hydro-priming combined with 300 kg ha^-1 sulfur and 4 kg ha^-1 Thiobacillus. The highest oil percentage (52.2%) and protein content (25.10%) were obtained in the treatment of 5% calcium chloride priming combined with 300 kg ha^-1 sulfur and 4 kg ha^-1 Thiobacillus. The fatty acid analysis revealed that integrated treatments increased the content of unsaturated fatty acids (linoleic, oleic, alpha-linolenic) while decreasing saturated fatty acids (palmitic and stearic).</span><span style="font-size:9.0pt"></span></span></span></span><br> <b><span style="font-size:9.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Conclusions</span></span></b><span style="font-size:9.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">: The integrated use of seed priming (especially 5% calcium chloride or hydropriming), high-dose sulfur, and Thiobacillus inoculation significantly improved sesame seed yield, and oil quality. These practices enhanced nutrient uptake, stimulated microbial activity, and promoted biosynthesis of health-beneficial fatty acids.</span></span><br> <br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:#000099">Highlights</span></b></span></span> <ul> <li style="margin-bottom:13px; margin-left:8px; text-align:justify"><span style="font-size:11pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:115%"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:Symbol"></span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Seed priming, sulfur application, and Thiobacillus inoculation significantly increased sesame seed yield.</span></span></span></span></span></span></span></span></li> <li style="margin-bottom:13px; margin-left:8px; text-align:justify"><span style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Combined treatments improved seed oil quality by increasing unsaturated fatty acids and reducing saturated ones.</span></span></span></li> </ul> </div> پرایمینگ بذر, ترکیب اسیدهای چرب, تلقیح تیوباسیلوس, کنجد, گوگرد عنصری Elemental sulfur, Fatty acid composition, Seed priming, Sesame, Thiobacillus inoculation 157 174 http://yujs.yu.ac.ir/jisr/browse.php?a_code=A-10-675-1&slc_lang=fa&sid=1 Hasan Keshavarz حسن کشاورز hassan.keshavarz@iauc.ir 6489705982 0009-0001-2869-3174 No Arsanjan Branch, Islamic Azad University دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان Barmak Jafari Haghighi برمک جعفری حقیقی barmakjafarihaghighi@iauc.ir 2297574851 100319475328460013124 Yes Arsanjan Branch, Islamic Azad University دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان Abdolreza Jafari عبدالرضا جعفری abdolreza.jafari@iauc.ir 100319475328460013125 100319475328460013125 No Arsanjan Branch, Islamic Azad University دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان Hamidreza Miri حمید رضا میری hr.miri2000@iauc.ir 2296199461 100319475328460013126 No Arsanjan Branch, Islamic Azad University دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان Hamidreza Ebrahimi حمید رضا ابراهیمی ha.ebrahimi@iauc.ir 0451071700 100319475328460013127 No Arsanjan Branch, Islamic Azad University دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان