fa اثر پرایمینگ بذر با سولفات روی و آهن بر بهینه‌سازی شکست خواب و شاخص‌های جوانه‌زنی موسیر (Allium hirtifolium) سایر موضوعات General كاربردي Applicable <p dir="ltr" style="margin: 0in 0in 10pt; text-align: justify;"></p> <p dir="RTL" style="margin: 0in 0in 10pt; text-align: justify;"><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">چکیده مبسوط</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">مقدمه: بذر گیاه موسیر علاوه بر خواب دارای استقرار ضعیفی در مرحله جوانه‌زنی می‌باشد. از جمله روش‌های بهبود کارایی و استقرار بذر می‌توان به انواع پرایمینگ با مواد مغذی اشاره کرد</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> وجود عناصر ریزمغذی یکی از عواملی است که ممکن است کارایی بذرها را تحت تاثیر قرار دهد. لذا این پژوهش با هدف بررسی اثر پرایمینگ با مواد مغذی بر بهینه‌سازی شکست خواب، جوانه‌زنی، ارتقا کارایی بذر و استقرار گیاه دارویی-مرتعی موسیر جهت برنامه‌های حفاظتی، احیا و اهلی سازی این گیاه اجرا گردید.</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">مواد و روش&shy;ها: به منظور بررسی اثر مواد مغذی بر جوانه‌زنی و بهبود استقرار موسیر، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با 4 تکرار در آزمایشگاه علوم و تکنولوژی بذر </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">دانشگاه شهرکرد در سال 1394 اجرا گردید.</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> دو تیمار شکست خواب (اسید سولفوریک و اسید سولفوریک + اسید جیبرلیک) به عنوان فاکتور اول و نه سطح مواد مغذی شامل سولفات روی <span style="color:black;">5، 10، 50 و 100 میلی مولار و سولفات آهن 5/0، 1، 5/1 و 2 درصد درمقایسه با شاهد به عنوان </span>فاکتور دوم روی بذرهای موسیر مورد مقایسه قرار گرفتند.</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته &shy;ها: تجزیه واریانس نشان داد تیمارهای شکست خواب، پرایمینگ با مواد مغذی و اثرمتقابل آن&shy;ها درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، زمان رسیدن به 10 و 50 درصد جوانه‌زنی، یکنواختی جوانه‌زنی، طول گیاهچه و شاخص بنیه </span></span></strong><strong><span style="font-size:10.0pt;">І</span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> بذرهای موسیر را در سطح احتمال یک درصد تحت تاثیر قرار دادند. کاربرد اسید سولفوریک در کنار سولفات آهن 1 درصد سبب افزایش جوانه‌زنی نسبت به شاهد گردید. همینطور در صفات مختلف اسید جیبرلیک اثر آهن را تقویت کرد در حالی‌که درکنار روی سبب تفاوت چشم‌گیری نسبت به عدم کاربرد آن نگردید. سولفات روی 5 میلی‌مولار نسبت به شاهد موجب افزایش سرعت جوانه‌زنی گردید که با افزایش غلظت روند کاهشی داشت. اسید جیبرلیک سبب تغییر محسوس سرعت جوانه‌زنی نگردید</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> زمان رسیدن به 50 درصد جوانه‌زنی نیز تحت تاثیر غلظت‌های 5/0 و 1 درصد سولفات آهن و سطوح پایین سولفات روی کاهش یافت. استفاده از اسید جیبرلیک تاثیر معنی‌داری بر کاهش زمان جوانه‌زنی نسبت به شاهد نشان نداد و در غلظت‌های بالاتر </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">T₅₀</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> را بیشتر کرد. اگرچه صفات جوانه‌زنی کمتر تحت تاثیر اسید جیبرلیک قرار گرفت، اما طول گیاهچه و شاخص ویگور از آن تاثیر مثبتی پذیرفت و بالاترین طول گیاهچه در غلظت‌های 5/0 و 1 درصد آهن همراه با اسید جیبرلیک به دست آمد.</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه&shy; گیری: پرایمینگ بذر موسیر با مواد مغذی سبب بهبود شاخص‌های جوانه‌زنی و بنیه گیاه گردید. غلظت‌های مختلف آهن و روی اثرات متفاوتی بر بذر موسیر نشان دادند که با روش‌های شکست خواب آن اثرمتقابل داشت. استفاده از اسید جیبرلیک اگرچه تاثیری بر افزایش سرعت جوانه‌زنی و کاهش زمان رسیدن به 10 و 50 درصد جوانه‌زنی نداشت اما طول گیاهچه و شاخص بنیه </span></span></strong><strong><span style="font-size:10.0pt;">І</span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> را تقویت کرد که در مورد سولفات آهن این اثر مشهودتر بود.</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></strong><br> &nbsp;<br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">جنبه‌های نوآوری:</span></span></strong></p> <ol> <li style="margin: 0in 0in 10pt; text-align: justify;"><span style="font-family:b nazaninmso-list:ignore;"><span style="font-size:10.0pt;">افزودن سولفات آهن و سولفات روی به بذرهای موسیر که از اسید سولفوریک</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">برای شکست خواب آنها &nbsp;استفاده شد سبب افزایش 54/25 درصدی جوانه‌زنی نسبت به شاهد گردید.</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></li> <li style="margin: 0in 0in 10pt; text-align: justify;"><span style="font-family:b nazaninmso-list:ignore;"><span style="font-size:10.0pt;">اضافه شدن جیبرلین در تیمار شکست خواب اثر روی در جوانه‌زنی را مرتفع ساخت و توانست جایگزین روی گردد، اما برای سولفات آهن اندکی اثر افزایشی داشت.</span></span></li> <li style="margin: 0in 0in 10pt; text-align: justify;"><span dir="RTL"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">اگرچه اضافه شدن جیبرلین در تیمار شکست خواب صفات جوانه‌زنی را کمتر تحت تاثیر قرار داد، اما طول گیاهچه و شاخص ویگور از اسید جیبرلیک تاثیر مثبتی پذیرفت.</span></span></span></li> </ol> <br> <br> <strong>Extended Abstract</strong> <div style="text-align: justify;"><strong>Introduction:</strong> In addition to dormancy, seeds of <em>Allium hirtifolium</em> have a weak emergence in the field. Among methods for improving the efficiency and emergence of seeds, nutritional priming can be considered for its performance on weak seeds. The presence of micronutrients is one of the factors that may affect the efficiency of the seeds. Therefore, the aim of this study was to investigate the effect of priming with nutrients on optimization of dormancy status, germination, and enhancement of shallot seeds for its conservational, restoration and domestication programs.<strong><span dir="RTL"></span></strong></div> <div style="text-align: justify;"><strong>Materials and Methods: </strong>In order to study effects of nutrients on germination and emergence of <em>Allium hirtifolium</em>, a CRD factorial experiment was conducted with four replications at Seed Science and Technology Lab of Shahrekord University in 2015. Two dormancy breaking treatments (sulfuric acid and sulfuric acid + gibberellic acid) as the first factor and nine nutrition treatments including four levels of ZnSO₄ (5, 10, 50 and 100 mM) and four levels of FeSO₄ (0.5, 1, 1.5 and 2%) versus control were compared on shallot seeds.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Results:</strong> The results showed that dormancy breaking treatments, nutrient pretreatment of seeds and their interaction had significant effects on germination percentage, germination rate, time to reach l0% and 50% germination, germination uniformity, seedling length and vigor index I at 1% probability level. Sulfuric acid and FeSO₄1% increased germination versus control. Application of gibberellic acid affected the behavior of iron but did not indicate significant effects for zinc. The concentration of 5 mM ZnSO₄ increased the rate of germination, compared with the control but decreased with higher concentrations. The gibberellic acid did not show any sharp effects on germination rate. Time to reach 50% germination was also affected by FeSO₄ 0.5% and 1% and lower levels of zinc. Application of gibberellic acid did not show any significant impact on the germination time reduction, compared with control and increased T₅₀ in higher concentrations. Although germination traits were rarely affected by gibberellic acid, seedling length and vigor index were positively influenced with GA, and the highest seedling length was achieved at 0.5 and 1% of iron and gibberellic acid.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Conclusion: </strong>Seed priming with nutrients can improve germination and plant vigur indices. Different concentrations of iron and zinc showed different impacts on the seeds, which showed interaction with dormancy breaking methods. Although application of gibberellic acid did not have an effective role in increasing germination rate and reducing the time to reach 10% and 50% of germination, it enhanced seedling length and vigor index I, especially for iron.</div> &nbsp;<br> &nbsp;<br> <strong><em>Highlights</em></strong><strong>:</strong> <ol> <li value="NaN">Addition of iron and zinc sulfate to shallot seeds whose dormancy was broken with sulfuric acid caused higher germination rate of &nbsp;25.54%, compared with the control.</li> <li value="NaN">Gibberellin compensated for zinc effect in germination and was able to replace it, but had a slight synergic effect with iron sulfate.</li> <li>Although gibberellin application did not affect germination traits, the seedling length and vigor index showed a positive response to it<a name="_GoBack"></a>.</li> </ol> مواد مغذی, استقرار, اسید جیبرلیک, شاخص بنیه, اسید سولفوریک Nutrients, Emergence, Gibberellic acid, Vigor Index, Sulfuric acid 33 49 http://yujs.yu.ac.ir/jisr/browse.php?a_code=A-10-56-3&slc_lang=fa&sid=1 Elahe Hoseinpur Askarian الهه سادات حسین بور عسکریان eli72.hoseinpur@yahoo.com 10031947532846008990 10031947532846008990 No Shahrekord University دانشگاه شهرکرد Ali Abbasi Surki علی عباسی سورکی aabasi59@yahoo.com 10031947532846008991 10031947532846008991 Yes Shahrekord University دانشگاه شهرکرد Abdolrazagh Danesh Shahraki عبدالرزاق دانش شهرکی danesh-a@agr.sq.acir 10031947532846008992 10031947532846008992 No Shahrekord University دانشگاه شهرکرد