fa اثر چینه سرمایی و ترکیب آن با اسید جیبرلیک بر شکست خواب بذرهای خوشاریزه (Echinophora platyloba) اکولوژی بذر Seed Ecology پژوهشي Research <div dir="ltr" style="margin-top: 0cm; line-height: normal; unicode-bidi: embed; text-align: justify;"></div> <h1 dir="RTL" style="margin-top: 0cm; line-height: normal; direction: rtl; unicode-bidi: embed; text-align: justify;"><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">چکیده مبسوط</span></span></span></strong></h1> <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">مقدمه: بذرها گزینه مناسبی جهت برنامه‌های تکثیر و حفاظت گیاهان دارویی هستند. </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">اگر</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> چه وجود خواب در بذر برای گیاهان دارویی وحشی یک راهبرد سازگاری محسوب می‌شود، اما در مسیر اهلی‌سازی، زراعت و پرورش آن‌ها یک صفت نامطلوب محسوب می‌شود و باید آن را برطرف نمود. بذر خوشاریزه نیز علیرغم دارا بودن خواص دارویی قابل توجه، دارای خواب می‌باشد.</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">مواد و روش‌ها: به منظور شکست خواب بذر گیاه خوشاریزه سه آزمایش جداگانه شامل سرمادهی مرطوب، تیمار هورمونی و ترکیبی از هردو اجرا گردید. برای تیمار سرمادهی مرطوب بذرها در 10 نمونه 100 تایی به صورت مرطوب در دمای 5 درجه سانتی‌گراد به مدت 2، 4، 6، 8، 10، 12، 14 و 16 هفته قرار گرفته و با استفاده از طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار مورد مقایسه قرار گرفتند. برای تیمار هورمونی بذرها به مدت 24 ساعت در بستر حاوی غلظت‌های صفر، 500 و 1000 میلی‌گرم در لیتر جیبرلین قرار گرفتند و سپس به شرایط جوانه‌زنی منتقل شدند ولی از آنجاکه شکست خواب اتفاق نیفتاد، این آزمایش مورد بحث قرار نگرفت. برای ترکیب تیمارهای هورمونی و سرمادهی بذرها به مدت 24 ساعت در دمای 20 درجه سانتی‌گراد در غلظت‌های ذکر شده جیبرلین قرار داده شدند و سپس به محیط حاوی آب مقطر در دمای 5 درجه سانتی‌گراد منتقل شد و در مدت 2، 4، 6 و 8 هفته در یک آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار مورد مقایسه قرار گرفتند. عامل اول غلظت جیبرلین در سه سطح و عامل دوم مدت زمان سرمادهی در 4 سطح بود.</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌ها: سرمادهی مرطوب اثر مثبتی بر شکستن خواب بذر داشت و در تیمار 16 هفته سرمادهی صفات درصد و سرعت جوانه‌زنی و شاخص‌های بنیه به بیشترین مقدار خود رسید. استفاده توام تیمارهای هورمونی موجب تسریع شکست خواب و بهبود خصوصیات جوانه‌زنی بذرهای این گیاه گردید بطوریکه در 8 هفته به بالاترین میزان ممکن رسید.</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">تیمار 8 هفته سرمادهی مرطوب در دمای 5 درجه سانتی‌گراد توأم با 1000 میلی‌گرم در لیتر جیبرلیک اسید، بهترین تیمار برای شکست خواب بذر خوشاریزه بود.</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;نتیجه‌گیری: به نظر می‌رسد خواب بذرهای خوشاریزه از نوع فیزیولوژیکی است که بطور موفقیت آمیزی توسط سرمادهی و کاربرد همزمان سرمادهی و هورمون جیبرلین شکسته می‌شود. اگرچه هورمون جیبرلین به تنهایی اثری بر شکست خواب نداشت، اما سبب کاهش نیاز </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">سرمایی</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">بذرهای</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> خوشاریزه گردید و استفاده توام این دو اثر هم‌افزایی داشت.</span></span></strong><br> <br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">جنبه‌های نوآوری:</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></strong></div> <ol> <li dir="RTL" style="margin-top: 0cm; margin-right: 35.4pt; margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify;" value="NaN"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">خواب بذر خوشاریزه تحت تأثیر سرمادهی مرطوب برطرف شد، ولی جیبرلین به تنهایی اثری بر شکست خواب نداشت.</span></span></li> <li dir="RTL" style="margin-top: 0cm; margin-right: 35.4pt; margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify;" value="NaN">استفاده از جیبرلین سبب کاهش نیاز سرمایی گردید و استفاده توام این دو بر شکست خواب اثر هم‌افزایی داشت.</li> </ol> <p style="text-align: justify;"><br> <br> <strong>Extended Abstract</strong><strong><span dir="RTL"></span></strong><br> <strong>Introduction</strong>: Seeds are a good option for propagation and protection of medicinal plants. Although Seed dormancy is an adaptive strategy for wild medicinal plants, but it is considered as an undesirable trait in domestication and cultivation of them, need to be solved. <em>Echinophora platyloba</em> seed has dormancy despite its remarkable medicinal properties.<br> <strong>Materials</strong><strong> and Methods:</strong> In order to break seed dormancy, three separate experiment including stratification, hormonal treatment and combination of both were performed. For stratification 10 samples of were placed in a wet bed at 5 &deg; C for 2, 4, 6, 8, 10, 12, 14 and 16 Week and were compared using a completely randomized design with three replications. For hormonal treatment, the seeds were placed in GA concentrations of 0, 500 and 1000 ppm for 24 hours and then transferred to germination conditions. However, since the breaking of dormancy did not occur, this experiment was not discussed any more. For combined application of hormone and stratification, seeds were placed at mentioned concentrations of gibberellin for 24 hours at 20 &deg; C and then gibberellin solutions were removed and the seed transmitted to 5 &deg; C and compared for 2, 4, 6, 8 weeks with a CRD factorial experiment with three replications. The first factor was concentration of gibberellin in three levels and the second factor was the duration of stratification in 4 levels.<span dir="RTL"></span><br> <strong>Results</strong><strong>:</strong> Stratification had a positive effect on seed dormancy breaking and 16 week chilling lead to highest germination percentage and rate and vigor indices. The combined application of hormonal treatments accelerated dormancy release and improved seed germination characteristics, which peaked at 8 weeks. 8-week stratification treatment at 5 &deg; C with 1000 ppm gibberellic acid was the best treatment to overcoming of dormancy in <em>Echinophora-platyloba </em>seeds.<br> <strong>Conclusion</strong><strong>:</strong> It seems that seed dormancy of <em>Echinophora</em> seeds is physiological, which broke down by moist chilling and simultaneous application of stratification and gibberellin successfully. Although Gibberellin had no effect on dormancy break, it reduced the need for stratification. Combined application of them showed synergistic effects on dormancy release.<br> &nbsp;<br> &nbsp;<br> <strong><em>Highlights:</em></strong></p> <ol> <li style="text-align: justify;"><em>Echinophora</em> seed&rsquo;s dormancy was broken under stratification conditions, but GA had no effect on it lonely<span dir="RTL">.</span></li> <li style="text-align: justify;"><span dir="RTL">The application of gibberellin reduced the chilling demands of <em>Echinophora</em> seeds and the combined application of them had a synergistic effect on dormancy break</span></li> </ol> جوانه‌زنی, سرمادهی مرطوب, هورمون, بنیه بذر GA3, Germination, Stratification, Hormone, Seed vigor 91 104 http://yujs.yu.ac.ir/jisr/browse.php?a_code=A-10-56-2&slc_lang=fa&sid=1 Ali Abbasi sourki علی عباسی سورکی aabasi59@yahoo.com 10031947532846009078 10031947532846009078 Yes دانشگاه شهرکرد Zahra Hosseni زهرا حسینی hosseini.izeh@yahoo.com 10031947532846009079 10031947532846009079 No دانشگاه شهرکرد Sina Fallah سینا فلاح fahhah1357@yahoo.com 10031947532846009080 10031947532846009080 No دانشگاه شهرکرد