پژوهشهای بذر ایران http://yujs.yu.ac.ir/jisr مجله پژوهشهای بذر ایران - مقالات نشریه - سال 1404 جلد12 شماره2 Yektaweb Collection - https://yektaweb.com fa 1404/12/10 پرایمینگ و پوشش‌دهی بذر با اسید هیومیک به عنوان راهکار موثر در مدیریت تلفیقی خاک‌های متأثر از نمک http://yujs.yu.ac.ir/jisr/browse.php?a_id=653&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">هدف: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">شوری یکی از مهم ترین تنش های غیرزیستی کاهش دهنده عملکرد و کیفیت محصولات کشاورزی در جهان است. هدف این مرور، ارزیابی سیستماتیک تأثیر پرایمینگ و پوشش دهی بذر با اسید هیومیک بر بهبود جوانه زنی، استقرار گیاهچه و رشد گیاه در شرایط تنش شوری می باشد. </span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">روش پژوهش: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">جستجوی جامع در پایگاه های داده معتبر علمی (</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">Web of Science, Scopus, Google Scholar</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">) با استفاده از کلیدواژه های مرتبط انجام شد. مطالعاتی که به بررسی سازوکارهای فیزیولوژیکی، بیوشیمیایی و مولکولی افزایش تحمل به شوری ناشی از پرایمینگ و پوشش دهی بذر با اسید هیومیک پرداخته بودند، مورد مرور قرار گرفتند.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">یافته ها: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">پرایمینگ و پوشش دهی بذر با اسید هیومیک به طور معنی داری درصد و سرعت جوانه زنی، رشد ریشه و ساقه، محتوای کلروفیل و کارایی فتوسنتز را در شرایط شوری افزایش داده است. اسید هیومیک تجمع سدیم را کاهش، نسبت پتاسیم به سدیم را بهبود و فعالیت آنزیم های پاد اکسیدانی (</span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">SOD</span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">، </span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">CAT</span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">، </span></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">POX</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">) را افزایش داد. همچنین تولید </span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt">ATP</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;"> و جذب عناصر غذایی ضروری (پتاسیم، کلسیم، منیزیم) را تسهیل کرد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">نتیجه گیری: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">پرایمینگ و پوشش دهی بذر با اسید هیومیک روشی مؤثر، کم هزینه و سازگار با محیط زیست برای افزایش تحمل به شوری در گیاهان زراعی است. این روش با تسریع استقرار گیاهچه، تحریک رشد ریشه و کاهش تنش اکسیداتیو از طریق افزایش فعالیت آنزیم های پاد اکسیدانی عمل می کند. تحقیقات آینده باید بر اثرات هم افزایی با سایر محرک های زیستی در محصولات مختلف و سطوح گوناگون شوری متمرکز شود.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,&quot;serif&quot;"><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">جنبه های نوآوری:</span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"></span></b></span></span></span></span> <ul> <li dir="RTL" style="margin-right:24px; text-align:justify"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;"><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"></span></span><span lang="FA" style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">پرایمینگ و پوشش دهی بذر با اسید هیومیک، تحمل گیاه را در برابر تنش شوری افزایش می دهد. </span></span></span></span></span></span></li> <li dir="RTL" style="margin-right:24px; text-align:justify"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;"><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"></span></span><span lang="FA" style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">اسید هیومیک به طور پایدار سلامت خاک و کارایی عناصر غذایی را بهبود می بخشد. </span></span></span></span></span></span></li> <li dir="RTL" style="margin-right:24px; text-align:justify"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;"><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"></span></span><span lang="FA" style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">پرایمینگ و پوشش دهی بذر با اسید هیومیک روشی مقرون به صرفه برای افزایش رشد و عملکرد محصول در خاک های متأثر از نمک است.</span></span></span></span></span></span></li> </ul> </div> عاطفه رشیدی فرد تأثیر پرایمینگ با سیلیسیم بر جوانه‌زنی و شاخص‌های بیوشیمیایی بذر ذرت (سینگل کراس 704) در گستره‌های مختلف اسیدیته http://yujs.yu.ac.ir/jisr/browse.php?a_id=659&sid=1&slc_lang=fa <p style="text-align: justify;"><span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">هدف: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">این پژوهش با هدف بررسی تأثیر پرایمینگ بذر با سیلیسیم بر بهبود جوانه زنی و پاسخ های بیوشیمیایی ذرت (<i>هیبرید سینگل کراس 704</i>)</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">در گستره های مختلف</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">محیط کشت انجام شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">روش پژوهش: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارها شامل چهار سطح پرایمینگ [شاهد (آب مقطر) و محلول سیلیسیم با غلظت های ۵۰، ۱۰۰ و ۱۵۰ میلی گرم در لیتر] و سه سطح</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">محیط کشت (۵، 5/6 و ۸) بودند. صفات اندازه گیری شده شامل شاخص های جوانه زنی (درصد و سرعت)، رشد گیاهچه (وزن تر، بنیه وزنی و طول)، نشت یونی (نشت نسبی الکترولیت) و شاخص های بیوشیمیایی (فعالیت آنزیم های آمیلاز و پروتئاز، محتوای قندهای محلول، پروتئین کل و جذب سیلیسیم) بودند.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">یافته ها: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتایج نشان داد که انحراف از</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">بهینه (5/6) به سمت شرایط اسیدی (۵) یا قلیایی (۸) به طور معنی داری شاخص های جوانه زنی و رشد را کاهش و نشت یونی را افزایش داد. پرایمینگ بذر با سیلیسیم، به ویژه در غلظت ۱۵۰ میلی گرم در لیتر، اثرات نامطلوب تغییرات</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">را به طور محسوسی کاهش داد. در شرایط اسیدی (5 </span></span><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt">pH =</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">)، این تیمار درصد جوانه زنی را تا 19/63 درصد نسبت به شاهد فاقد سیلیسیم در همان</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">افزایش، نشت نسبی الکترولیت را کاهش و فعالیت آنزیم های آمیلاز و پروتئاز، محتوای قندهای محلول، پروتئین کل و جذب سیلیسیم را به طور معنی داری بهبود بخشید. اثر متقابل سیلیسیم و</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">تنها برای سرعت جوانه زنی معنی دار بود که نشان دهنده نقش اختصاصی سیلیسیم در تسریع جوانه زنی در شرایط</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نامطلوب است.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتیجه گیری: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">پرایمینگ بذر ذرت با سیلیسیم (۱۵۰ میلی گرم در لیتر) می تواند به عنوان راهکاری مؤثر برای افزایش قابلیت جوانه زنی و تقویت وضعیت فیزیولوژیک و بیوشیمیایی بذرهای مواجه شده با شرایط</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">غیربهینه محیط کشت، به ویژه تحت تنش اسیدی، به کار رود. این روش پتانسیل قابل توجهی برای بهبود استقرار مزرعه ای در خاک های دارای</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span></span> <span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">زیربهینه دارد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">جنبه های نوآوری:</span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"></span></b></span></span></span></span></p> <ul> <li dir="RTL" style="margin-right: 24px; text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"></span></span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">پرایمینگ ذرت با سیلیسیم، جوانه زنی، سرعت و بنیه را در </span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">اسیدیته </span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">های مختلف، به ویژه ۵=</span><span dir="LTR" new="" roman="" style="font-family:" times="">pH</span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">، بهبود داد.</span><span lang="FA" style="font-family:"B Mitra""></span></span></span></span></span></span></li> <li dir="RTL" style="margin-right: 24px; text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><span style="font-size:9.0pt"><span style="line-height:115%"></span></span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">سیلیسیم (۱۵۰ میلی گرم در لیتر) با کاهش نشت الکترولیت، آسیب غشا را در تنش </span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">اسیدیته</span> <span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">کاهش داد</span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">.</span></span></span></span></span></span></li> <li dir="RTL" style="margin-right: 24px; text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><span style="font-size:9.0pt"></span><span b="" lang="FA" mitra="" style="font-family:">سیلیسیم فعالیت آلفاـآمیلاز و پروتئاز، قند محلول و پروتئین کل گیاهچه را افزایش داد.</span></span></span></span></span></span></li> <li dir="RTL" style="margin-right: 24px; text-align: justify;"><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">اثرات مفید سیلیسیم مستقل از اسیدیته</span></span> <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">بود که نشان دهنده کاهش پایدار تنش در جوانه زنی است.</span></span></li> </ul> محمد صدقی